Vì sao lợi nhuận lọc dầu lại tăng vọt?

PetroChina đạt lợi nhuận cao kỷ lục nhờ bùng nổ sản phẩm lọc dầu

Tồn kho dầu của Mỹ giảm nhiều hơn dự kiến do xuất khẩu và nhu cầu lọc dầu tăng mạnh

Ảnh minh họa

Việc này một phần là nhờ Ả Rập Xê-út cùng Tổ chức Các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và các đối tác (gọi chung là OPEC+) duy trì các biện pháp cắt giảm sản lượng nghiêm ngặt của họ. Các nhà phân tích của các ngành khác nhau đã dự đoán rằng Ả Rập Xê-út có khả năng tiếp tục kéo dài biện pháp cắt giảm nguồn cung dầu tự nguyện 1 triệu thùng trong tháng 10, tháng thứ ba liên tiếp, trong bối cảnh không chắc chắn về nguồn cung. Năm nhà phân tích tại Phố Wall cũng đã dự đoán điều này.

Các chính sách cắt giảm ban đầu dường như đã hiệu quả, với giá dầu tăng khoảng 15% trong tháng qua lên mức trung bình 80 USD mỗi thùng.

Sản lượng của OPEC+ đã giảm 2,7 triệu thùng mỗi ngày từ tháng 9/2022 đến tháng 8/2023, với phần lớn diễn ra từ tháng 2 năm nay. Trong khi đó, nhu cầu toàn cầu đã tăng thêm 2,4 triệu thùng mỗi ngày từ quý III/2022 đến quý III/2023, mặc dù thiếu hụt đã được một phần bù đắp bằng việc tăng nguồn cung thêm 1,4 triệu thùng mỗi ngày từ các nhà sản xuất thuộc Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế (OECD), chủ yếu là dầu đá phiến của Mỹ (dầu ngọt nhẹ).

Tháng trước, Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) dự đoán rằng tổng sản lượng dầu của Mỹ sẽ đạt 12,61 triệu thùng mỗi ngày trong năm nay, vượt qua kỷ lục trước đó là 12,32 triệu thùng mỗi ngày được thiết lập vào năm 2019 và dễ dàng vượt qua con số 11,89 triệu thùng mỗi ngày của năm ngoái. Sản lượng dầu thô của Mỹ đã tăng 9% so với cùng kỳ năm ngoái, làm suy yếu nỗ lực của OPEC để giữ nguồn cung ổn định nhằm đẩy giá.

Tuy nhiên, sản lượng dầu đá phiến kỷ lục của các nhà sản xuất Mỹ đã không làm giảm sự khan hiếm về dầu thô chua vừa và sản phẩm dầu diesel, đẩy lợi nhuận từ việc lọc dầu bật tăng mạnh. Mặc dù giá dầu diesel hiện tại tại châu Âu thấp hơn nhiều so với mức đỉnh 180 USD mỗi thùng của năm ngoái, nhưng giá này tương đương với giá dầu diesel từ năm 2011 đến 2014 khi giá dầu Brent trung bình 110 USD mỗi thùng, có nghĩa là nhà máy lọc dầu đang trong thời kỳ thịnh vượng.

Thậm chí, lợi nhuận từ việc lọc dầu diesel tại trung tâp giao dịch ARA là gần 40 USD mỗi thùng, trong khi lợi nhuận từ nhiên liệu máy bay đã tăng lên 45 USD mỗi thùng. Thông thường, nhà máy lọc dầu có lợi nhuận từ việc sản xuất dầu diesel, nhiên liệu máy bay và xăng, nhưng thua lỗ từ việc sản xuất dầu nhiên liệu, dẫn đến mức lợi nhuận ròng chỉ khoảng 5 USD mỗi thùng trước khi tính toán chi phí hoạt động và vốn, có nghĩa là lợi nhuận ròng đôi khi bị âm. Lợi nhuận cao bất thường đã khuyến khích họ mua số lượng lớn dầu thô để chuyển thành các sản phẩm cần thiết.

Đỗ Khánh

Oil Price